Eurasian Journal of Educational Research

Print ISSN: 1302-597X & e-ISSN: 2528-8911
Merih DOGAN
Üniversite Öğrencilerinin Seçmeli Müzik Dersine Yönelik Beklentileri
10.14689/ejer.2020.87.9

Problem Durumu:Üniversitelerde belli bir mesleğe yönelik eğitim verilmektedir. Ancak; gelişmiş ülkelerde bireylerden artık sadece mesleki bilgilere sahip değil; bununla beraber entelektüel olarak da donanımlı olmaları beklenmektedir. Üniversitelerdeki seçmeli dersler bireylere bu konuda olanaklar tanımaktadır. Sanat, spor gibi alanları içeren seçmeli dersler öğrencilere farklı bakış açıları kazandırabilir. Kendilerini geliştirebilmeleri konusunda farklı kapılar açabilir. Öğrencilerin derse yönelik beklentilerinin belirlenmesi ise dersin öğretim sürecine katkı sağlayabilir.

Amaç: Bu araştırmada, Ankara Üniversitesi’nde çeşitli fakültelerde okuyan ve seçmeli müzik dersi alan öğrencilerin; müzik dersini seçme nedenlerini, dersin amacına yönelik beklentilerini, dersin içeriğine yönelik beklentilerini, dersin öğretim sürecine yönelik beklentilerini, dersin değerlendirme sürecine yönelik beklentilerini, farklı içerikte müzik derslerinin açılmasına yönelik beklentilerini belirlemek; öğrencilerin dersi seçme nedenlerinin, öğrencilerin dersin amacına, öğretim sürecine, değerlendirme sürecine, farklı içeriklerdeki müzik derslerinin açılmasına yönelik beklentilerinin, amatör olarak müzik eğitimi alıp almama durumuna göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek; öğrencilerin dersin içeriğine yönelik beklentilerinin, amatör müzik eğitimi alıp almama ve çalgı çalıp çalamama durumlarına göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amaçlanmıştır.

Yöntem:Araştırma, betimsel bir araştırmadır. Çalışma grubu Ankara Üniversitesi’nde çeşitli fakültelerde öğrenim gören  552 öğrenciden oluşmaktadır.  Araştırmada gerekli verilerin toplanması için anket formu oluşturulmuştur. Verilerin analizinde, frekans, yüzde değerlerinden yararlanılmış, Man Whitney U ve ki kare bağımsızlık testleri hesaplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 21.0 yazılımından faydalanılmıştır.

Bulgular: Çeşitli fakültelerden öğrencilerin katılımı ile yapılan bu çalışmada, öğrencilerin, müzik dersini seçme sebepleri, dersin amacına yönelik beklentileri, dersin içeriğinde yer almasını istedikleri müzik türleri, dersin içeriğinde yer almasını istedikleri uygulamaya yönelik konular, öğretim sürecine yönelik tercih ettikleri etkinlikler, dersin değerlendirme sürecine yönelik beklentileri, faklı içerikte müzik derslerinin açılmasına yönelik beklentileri tespit edilmiştir.  

Öğrencilerin dersi seçme nedenleri, dersin öğretim sürecine yönelik beklentileri, farklı içerikte derslerin açılmasına yönelik beklentileri üniversite öncesinde amatör müzik eğitimi alma durumlarına göre farklılaşmaktadır. Öğrencilerin dersin amacına yönelik beklentileri, değerlendirme sürecine yönelik beklentileri müzik eğitimi alma durumuna göre farklılaşmamaktadır.

Öğrencilerin dersin içeriğinde yer almasını istedikleri uygulamaya yönelik konularda çalgı eğitimi, ses eğitimi, ritim eğitimi tercihlerinde, amatör müzik eğitimi alma durumları anlamlı bir etkiye sahiptir. Ancak, bu durumun düşük bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin çalgı eğitimi ve ritim eğitimi tercihlerinde çalgı çalabilme durumları anlamlı bir etkiye sahiptir. Ancak, bu durumun düşük bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Çalgı çalabilen öğrencilerin seçmeli müzik dersinin içeriğinde ses eğitimi olmasını istemelerine yönelik fark ise anlamlı değildir.

Sonuç ve Öneriler: Öğrenciler, müzik dersini seçmelerinin sebeplerini en çok ilk üç sırada, ilgi duymaları, müzik konusunda kendilerini geliştirmek istemeleri, dersin kolay olduğunu düşünme ve seçecek başka ders olmaması olarak belirtmişlerdir.  Em, Yöndem ve Ece’nin (2018) çalışmasında öğrencilerin dersi tercih etme sebeplerinin büyük ölçüde ilgilerinden dolayı kaynaklandığı belirtilmiştir. Gürgan’ın (1986) araştırmasında öğrencilerin büyük kısmının dersi, müzik hakkında genel bilgi edinmek amacıyla seçtiği belirlenmiştir.

Öğrencilerin dersin amacına yönelik beklentileri, sırasıyla müzik türlerini tanımak, çalgı çalabilmek, ritim uygulaması yapabilmek, şarkı söyleyebilmektir. Kaya ve Üstün’ün (2013) araştırmasında öğrencilerin büyük çoğunluğu seçmeli müzik derslerinin uygulamaya yönelik olması görüşündedir. Gürgan’ın (1986) araştırmasında öğrencilerin bir kısmı, programların, genel müzik bilgisi yanında enstrüman çalma ağırlıklı olacak şekilde hazırlanmasını önermişlerdir.

Öğrencilerin dersin içeriğinde yer almasını en çok oranla bekledikleri üç müzik türü Türk Halk Müziği, Türk Sanat Müziği ve Rock Müziği’dir. Gürgan’ın (1986) araştırmasında öğrencilerin bir kısmı “bütün müzik türlerinden örnekler dinletilmeli ve konserlere gidilmeli” şeklinde önerilerde bulunmuştur. Öğrencilerin uygulamalı konulara yönelik beklentileri ise en çok tercih edilme sırasına göre ritim eğitimi, çalgı eğitimi, ses eğitimine yönelik konulardır.

Öğrencilerin dersin öğretim sürecinde yer almasını istedikleri etkinliklerden en çok tercih ettikleri üç etkinlik sırasıyla derste ele alınan eserlerden uygun olanlarının öğretim elemanı tarafından çalınması/müzik dinletilerinin yapılması; derste ele alınan eserlerin bulunduğu konserlere gidilmesi; derste öğrencilere müzikal performansa dayalı uygulamalar yaptırılması etkinlikleridir. Em, Yöndem ve Ece’nin (2018), araştırmasında, öğrencilerin derste bekledikleri etkinlikler büyük ölçüde, “Dersin öğrencileri tarafından yapılan enstrümantal konserler, enstrüman tanıtım seminerleri, öğrenci merkezli etkinlikler (öğrenci konseri, dinletisi vb.), derste enstrüman eğitimi, müzik bölümü tarafından yapılan konser etkinlikleri, müzik seminerleri, basit şarkı eğitimi (oyun eşliğinde), dersin öğretmeni tarafından yapılan mini konser, derste toplu şarkı söyleme, derste ses egzersizi yapma, müzik yarışmaları” gibi görüşler olarak tespit edilmiştir.

Öğrencilerin dersin değerlendirme sürecine yönelik beklentileri en çok tercih ettikleri seçenekler ilk üç sırada, çoktan seçmeli soruların olduğu testler; müzikal performansa yönelik uygulamaların değerlendirilmesi, grup çalışması olarak sınıf dışında yapılacak ödevlerdir.

Öğrencilerin büyük bir kısmı farklı içerikte müzik derslerinin açılmasından yanadır. Farklı içeriklerde dersler açılmasını isteyen öğrenciler çoğunlukla, çalgı eğitimi, ses eğitimi ve solfej derslerinin açılmasını tercih etmişlerdir. Em, Yöndem ve Ece’nin (2018) araştırmasında  “Öğrencilerin görüşlerine göre müzik dersinin farklı açılardan geliştirilebilir olduğu düşünülmektedir” ifadesi yer almaktadır. Gürgan’ın (1986) araştırmasında müzik ders programı içinde, ayrı yetenek ve istek gruplarına göre ayrı ayrı programların hazırlanıp uygulanması ve dersin sadece bir dala bağlı kalmayıp müziğin farklı kollarını da içine alıp genişletilmesi önerilerinde bulunan öğrenciler olmuştur.

Öğrencilerin ders seçme nedenleri, üniversite öncesinde amatör olarak müzik eğitimi almalarına göre farklılaşmakta olup, eğitim alan öğrencilerin almayanlara göre daha çok ilgi duydukları için, almayanların alanlara göre daha çok kendilerini geliştirmek için dersi seçtikleri tespit edilmiştir. Öğrencilerin dersin amacına yönelik beklentilerinin amatör olarak müzik eğitimi alma durumlarına göre farklılaşmadığı saptanmıştır. Öğrencilerin dersin içeriğinde yer almasını istedikleri uygulamaya yönelik konularda çalgı eğitimi, ses eğitimi, ritim eğitimi tercihlerinde, amatör müzik eğitimi alma durumları anlamlı bir etkiye sahiptir. Ancak, bu durumun düşük bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin çalgı eğitimi ve ritim eğitimi tercihlerinde çalgı çalabilme durumları anlamlı bir etkiye sahiptir. Ancak, bu durumun düşük bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Çalgı çalabilen öğrencilerin seçmeli müzik dersinin içeriğinde ses eğitimi olmasını istemelerine yönelik fark ise anlamlı değildir. Üniversite öncesinde amatör müzik eğitimi alan öğrencilerin almayanlara kıyasla dersin öğretim sürecinde öğrencilere performansa dayalı uygulamalar yaptırılmasını daha çok tercih ettikleri;  amatör müzik eğitimi almayan öğrencilerin alanlara kıyasla öğretim sürecinde öğretim elemanının müzikal performans göstermesini ve ilgili konserlere gidilmesini daha çok tercih ettikleri belirlenmiştir.
Öğrencilerin dersin değerlendirme sürecine yönelik beklentilerinin amatör olarak müzik eğitimi alma durumlarına göre farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Amatör müzik eğitimi alan öğrencilerin almayanlara göre, solfej, çalgı eğitimi ve ses eğitimi derslerinin olmasını daha çok istedikleri saptanmıştır.
Çıkan sonuçlar doğrultusunda müziğin farklı alanları ile ilgili, farklı içeriklerde dersler açılması önerilebilir. Söz konusu dersler için program geliştirme çalışmaları yapılabilir. Derslerin öğrenciler üzerindeki etkilerini inceleyen çalışmalar yapılabilir.

Anahtar Kelimeler: Müzik dersi, üniversite öğrencileri, seçmeli dersler, amatör müzik eğitimi.

 

101 Görüldü
2020 Sayı 87

Indexed By

 
#
Tamam